Gıda fiyatlarındaki fahiş fiyatların sorumlusu kim? Marketler mi devlet mi?
Ekonomist Selçuk Geçer, Halk TV’de Şirin Payzın’ın sunduğu Sözüm Var programında gıda fiyatlarındaki yüksek artışların nedenleri hakkında açıklamalarda bulundu.
Tarladan çıkan ürünlerin marketlere gelinceye kadar geçirdiği serüveni ve ürünlerdeki fiyat artışları hakkında konuşan Geçer, programda konu olan Hürriyet gazetesinin manşete taşıdığı ‘domatesin zam serüveni’ başlıklı haber üzerinden değerlendirme yaptı. Haberde Antalya’da tarladan 4.5 liraya çıkan domatesin İstanbul’da markette 9.5 liraya satıldığı bilgisinin verildiğini kaydeden Geçer, “Domatesin tarladan 4.5 TL’ye çıkmasıyla başlayalım. 4.5 TL’nin içerisinde sanılıyor ki çiftçinin tamamen kazandığı para var. Bir kere o 4.5 TL’nin içerisinde mazot parası var, ilaç parası var, gübre parası var, tüm giderler var, vergiler var. O 4.5 TL içerisinden çiftçiye hiçbir şey kalmıyor bunu bir kenara koyalım. O 4.5 lira çiftçinin cebine giren para değil. O nedenle çiftçi zaten sürekli zarar etmeye, borçlanmaya devam ediyor. Bunun yanında da hem Tarım Kredi Kooperatifleri hem de Ziraat Bankası tarlasına, traktörüne icra koyuyor” dedi.
“PAHALILIĞI MARKETLER YAPIYOR DERSEK ÇOK BÜYÜK BİR HATA YAPMIŞ OLURUZ”
Çiftçinin para kazanmadığının altını çizen Geçer, “Burada ilginç olan şu; domates 4.5 liraya tarladan çıkıyor çiftçi para kazanmıyor. Sonra üzerine vergiler konuyor, ulaşım giderleri konuyor ve marketlere geliyor. Marketleri en çok eleştiren isimlerden birisiyim ben. Ama eleştirme nedenimiz bu değil. Eğer ki pahalılığı marketler yapıyor dersek büyük bir hata yapmış oluruz. Bu rakam zaten çok net bir biçimde ortaya koyuyor. Bakın Hürriyet gazetesinde görüyorsunuz 6.5 TL’ye markete geliş fiyatı. Hatta 7 lira vergiyle birlikte markete geliş fiyatı. Market üzerine 2 lira kar koyuyor. Ama o da tamamen kar değil. O iki liranın içinde vergi var, personel giderleri var, o var bu var. burada marketin kazandığı maksimum yüzde 5-10 arasında bir oran. Bu tabloya baktığımızda yani Hürriyet gazetesinin haberine baktığımızda tablo bu. Hürriyet gazetesinin yandaş gazete olduğunu da unutmayalım bu arada” diye konuştu.
YATA MAZOT BEDAVA, ÇİFTÇİYE PARAYLA
“Market yüzde 10 kar elde ediyorsa çok normal bir karlılıktır bu” diyen Geçer, “Bu fiyatı buraya getirenler zincir marketler değil aslına bakarsanız. Tamamen devletin yanlış politikaları. Hangi yanlış politikaları diye baktığımız zaman birincisi vergi politikaları, ikincisi üretim politikaları. Çoğu mal markete aslında Türkiye’deki üreticiden değil Somali’deki üreticiden geliyor, Sudan’daki çiftçiden geliyor Rusya’daki çiftçiden geliyor. Dolayısıyla oradaki yüksek fiyatların sebebi aslında kurdaki maliyetler, ithalat maliyetleri. Türkiye üretmediği sürece, çiftçinin arkasında durmadığı sürece, yatçıya bedava mazot kullandırırken, çiftçiye bedava mazot vermediği sürece bunları yaşamaya devam edeceğiz” şeklinde konuştu.
Haberciniz.biz