Geçmediğimiz köprünün, otoyolun parasını hiç farkında olmadan bakın nasıl ödüyoruz!
Gıda fiyatları aldı başını gidiyor. İnsanlar temel tüketim maddelerine ulaşmakta zorlanıyor. En temel gıda maddeleri arasında olan patates, soğan bile el yakıyor. Tarlada çok düşük fiyata satılan patates soğan market raflarında el yakıyor.
Soğan-patates darbesini savdık sırada süt ve peynir darbesi var!
Çiftçi kazanamadığından şikayet ediyor, vatandaş marketlerdeki fiyatı yüksek patates, soğandan. Peki vatandaş temel gıda maddelerini neden pahalıya yiyor?
İşte bunun cevabını Karar gazetesi yazarı ekonomist İbrahim Kahveci tane tane anlatıyor.
Su kimin diye soran Kahveci, “Suç işleyen ile cezasını çeken farklı kişi olabilir mi? Ya da demokrasi ve toplum üzerinden soralım: Yanlışlığını bildiğiniz idarenin cezasını ne kadar çekersiniz? Çiftçi tarlada ürettiğini satıyor: Patates 1,65 lira, soğan 1,36 lira, domates 2,05 lira, nohut 4,32 lira, kuru fasulye 9,03 lira. Aynı ürünleri ise tüketici rafta satın alıyor: Patates 2,56 lira, soğan 2,39 lira, domates 4,62 lira, nohut 8,95 lira, kuru fasulye 15,22 lira. Kısaca tarlada çok daha ucuza olan ürün rafta adeta el yakıyor. Çiftçi kazanamıyor ama tüketici de kaybediyor” dedi.
SUÇLUYU BAŞKA YERDE ARAMAYIN
Aracılardan bahseden Kahveci asıl görmediğimiz noktaya işaret ederek, “Şimdi soruna ve çözümlere tekrar bakalım. Dün aslında sorunları taneleyerek anlattık. Vatandaşın boğazından geçen lokmaya bile Hazine garantili müteahhitleri ortak ettik ya... İşte ilk ve ana sorun orası. Bir de verimsiz perakende düzeni ve yükselen işyeri kira giderleri. 2010-2013 arası soğan, patates, domates ürünlerinde yıllık tarla-raf fiyat farkı yüzde 55 seviyesinde. Yani tarlada 1,0 lira olan ürün yaklaşık olarak rafta yüzde 55 farkla satılıyor. Onca aracı ve marketçi bu farkla yetiniyor. Ama 2013 sonrası işler birden bozuluyor. Sürekli fiyatı katlanan gıda ürünleri gündeme geliyor. Son 3 yılda soğan, patates ve domates ürünlerinde tarla-raf fiyat farkı yüzde 130’a çıkmış. Yani tarla fiyatı 1,0 lira olan ürün artık rafta 1,5 lira yerine 2,30 liradan satılıyor. Ne oldu da 2013’den beri bu denge sert şekilde bozuldu? Acaba Bakkal Ahmet Amca ve arkadaşları pazarcı Mehmet Amca ila Manav Mustafa Amca TV ekranlarından seyrederken gurur duydukları ama hiç geçmedikleri köprülerin, otoyolların, havalimanlarının faturasını ödediklerinin farkındalar mı? İşte asıl suç burada...” ifadelerini kullandı.
