Memur ve emeklilerin maaş zammı ne kadar olacak? Memur ne bekliyor, hükümet ne kadar zam öneriyor?
Türkiye’de 4.2 milyon memur ve 2.2 milyon memur emeklisinin maaş ve aylıklarına 2022-2023 döneminde yapılacak olan zammın belirleneceği 6. Dönem Toplu Sözleşme görüşmelerinin ilk toplantısı gerçekleştirildi.
Memur ve memur emeklisinin büyük bir sabırsızlıkla beklediği görüşmelerden nasıl bir sonuç çıkacak?
Toplu sözleşme görüşmelerinin ilk toplantısına Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin başkanlığında, Memur-Sen Genel Başkanı Ali Yalçın, Türkiye Kamu-Sen Genel Başkanı Önder Kahveci, KESK Eş Genel Başkanı Mehmet Bozgeyik ve hizmet kollarında yetkili sendikaların genel başkanlarının katılımıyla gerçekleştirildi.
Bakan Bilgin toplantıda yaptığı konuşmada, toplu sözleşmelerin demokratik toplumlarda devlet ve toplum arasındaki bağları güçlendirdiğini belirterek, “Bu toplu sözleşmelerin, toplu görüşmelerin bizi daha ileri düzeyde bir dayanışmaya, bütünleşmeye götürmesini diliyoruz. Tabi bu bütünleşmenin, sosyal ve ekonomik şartlarda sorunları çözerek daha ileri bir anlaşma ile neticelenmesi hepimizin idealidir” dedi.
Bakan Bilgin, toplu sözleşmeyle ilgili sözleşmenin hayırlı olmasını dileyerek, “Türkiye, Sayın Cumhurbaşkanı'mızın ifadesi ile çalışanlarını enflasyonun altına ezdirmeyecektir. Enflasyonun üzerinde bir noktada meseleyi ele alacağımızı belirtmek isterim” dedi.
MAAŞLAR ENFLASYON KARŞISINDA ERİDİ
Bakan Bilgin'in ardından tekliflerini sunan Memur-Sen Genel Başkanı Ali Yalçın, kamu görevlilerinin maaşlarının ve satın alma gücünün enflasyon karşısında eridiğini söyledi. Yalçın, “Bu açıdan bu toplu sözleşmenin mutlaka ama mutlaka bu durumları göz önünde bulundurarak gerçekleşmesi gerektiğini buradan bir kez daha ifade etmek isterim. Adil bir bölüşüm için bu masa fırsat olarak kullanılmalıdır. Toplu sözleşme teklifleriyle geçmişin kayıpların giderilmesi, bugünün beklentilerinin ve yarına ilişkin de beklentilerin karşılanması geleceğe dair refah paylaşımının bu masada temin edilmesi son derece önemlidir. Çünkü bu masa kamu görevleri açısından en önemli sosyal diyalog mekanizmasıdır. Toplumsal açıdan da en önemli sosyal iyileşme mekanizmasıdır. Buradan alınan kararlar sadece kamu görevlerini, memur emeklileri değil toplumun tamamını ilgilendiriyor” diye konuştu.
Sendikalar hazırlanan teklifte, taban aylığa seyyanen 600 lira zammın yanı sıra 2022 yılında yüzde 21, 2023 yılında da yüzde 17 artış talep edildi. Ayrıca, her yıl yüzde 3 olmak üzere iki yılda toplam yüzde 6 refah payı istendi.
MEMUR MAAŞ ARTIŞLARI NASIL BELİRLENİYOR?
Memur maaşları aylık maaş katsayısına göre belirleniyor. Ocak ve temmuz aylarında toplu sözleşme zammı ile bir önceki altı aylık dönemin enflasyon farkı yansıtılıyor. 2014 ve 2015 yıllarını kapsayan 2. Toplu Sözleşme dönemi hariç memur maaşları genel olarak toplu sözleşme zammı ve enflasyon farkına göre artırıldı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın verilerine göre, 2010 yılından bu yana memur maaşlarında yıllık bazda en yüksek artış yüzde 17.40 ile 2019 yılında gerçekleşti. Bu artışta, 2018 yılının ikinci yarısında yaşanan yüksek enflasyon farkının etkisi oldu.
Memur maaşlarında en düşük artış ise 2014 yılında yaşandı. 2014’te tüm çalışanların sadece taban aylığına 175 lira zam yapıldı. Bunun memur maaşlarına oransal etkisi yüzde 0.27’de kaldı.
2012 - 2013 ve 2020 - 2021 yıllarını kapsayan toplu sözleşme görüşmelerinde uzlaşma sağlanamadığı için maaş artışları Hakem Kurulu tarafından belirlendi.
Son 12 yıllık dönemde toplu sözleşmeler ile belirlenen artışlar enflasyonun altında kaldığı için altışar aylık dönemlerde yansıtılan enflasyon farkları dolayısıyla maaş artışları enflasyonla başa baş gerçekleşti.
Son toplu sözleşme görüşmelerinden nasıl bir sonuç çıkacak? Sendikaların teklifi kabul edilecek mi? İğneden ipliğe kadar her şeye zam üstüne zam gelirken, vatandaş geçim sıkıntısı çekerken memur ve emekliler yine enflasyona ezdirilecek mi?
Bütün bu soruların cevabı toplu sözleşme görüşmelerini sonunda belli olacak.
EN DÜŞÜM MEMUR MAAŞI KAÇ LİRA OLDU?
Memur ve memur ekmeklilerinin 2022-2023 dönemin maaş zamlarıyla ilgili görüşmeler başlamışken memurların 2021 temmuz ayı zam oranı da belli oldu. Enflasyon oranından kaynaklı ilave artışla birlikte aile yardımı ödeneği dahil en düşük memur maaşı 4 bin 881 liraya, en düşük memur emekli aylığı ise 3 bin 276 liraya yükseldi.
TÜİK'in yılın ilk yarısını kapsayan enflasyon rakamlarını açıklamasıyla kamu görevlileri ve emeklilere yapılan zamlar belli oldu.
Bu yıl için kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarında yapılan artışlar, Kamu Görevlileri Hakem Kurulu Kararı ile belirlenmişti.
Temmuzdan geçerli olmak üzere kamu görevlileri ile memur emeklilerinin tamamının aylık ve ücretlerinde yüzde 3 artış öngörülmüştü.
2021 yılı ilk 6 aylık döneminde enflasyon yüzde 8,45 gerçekleşti. Bu enflasyon oranından kaynaklı olarak ilave yüzde 5,45 artışla birlikte kamu görevlileri ile memur emeklilerinin aylık ve ücretlerinde temmuzdan geçerli olmak üzere toplamda yüzde 8,45 artış yapıldı.
Bu çerçevede aile yardımı ödeneği dahil en düşük memur maaşı 4 bin 500 liradan 4 bin 881 liraya, en düşük memur emekli aylığı 3 bin 20 liradan 3 bin 276 liraya yükseldi.