Dünyanın En Yaygın 6 Yeme Bozukluğu Türü, Nedenleri ve Belirtileri

Yeme bozuklukları ve belirtileri hakkında hazırladığımız bu içerik yalnızca bilgi verme amaçlıdır. Eğer bir sağlık sorunu yaşadığınızı düşünüyorsanız mutlaka bir doktorla görüşmelisiniz. İçeriğimizdeki bazı görseller yeme bozukluğu yaşayan kişiler için tetikleyici olabilir.

Yeme Bozukluğu Nedir?

Yeme terimi isminde geçse de yeme bozuklukları yemekten çok daha fazlasıdır. Genellikle psikologların müdahalesini gerektiren karmaşık zihinsel sağlık durumlarıdır.

Bu bozukluklar, Amerikan Psikiyatri Birliği'nin Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı, beşinci baskısında (DSM-5) tanımlanmıştır.

Yalnızca Amerika Birleşik Devletleri'nde, tahminen 20 milyon kadın ve 10 milyon erkek, hayatlarının bir noktasında yeme bozukluğu yaşamış veya yaşayacaktır.

Bu makale, en yaygın 6 yeme bozukluğu türünü ve semptomlarını açıklamaktadır.

En Yaygın Yeme Bozuklukları Nelerdir?

Yeme bozuklukları, sağlıksız beslenme alışkanlıklarının gelişmesine neden olan bir dizi psikolojik durumdur. Yiyecek, vücut ağırlığı veya vücut şekli ile ilgili bir saplantı ile başlayabilirler. Ağır vakalarda yeme bozuklukları ciddi sağlık sonuçlarına neden olabilir ve tedavi edilmezse ölümle bile sonuçlanabilir. Yeme bozukluğu olan kişilerde çeşitli belirtiler olabilir. Bununla birlikte, çoğu, şiddetli gıda kısıtlamasını, aşırı yemek yemeyi veya kusma veya aşırı egzersiz gibi boşaltma davranışlarını içerir.

Yeme bozuklukları, herhangi bir cinsiyetten insanı herhangi bir yaşam evresinde etkileyebilse de, çoğunlukla ergenlerde ve genç kadınlarda rapor edilir. Aslında, gençlerin %13'ü 20 yaşına kadar en az bir yeme bozukluğu yaşamaktadır. Özetle yeme bozuklukları, yiyecek veya vücut şekli ile ilgili bir saplantı ile işaretlenmiş zihinsel sağlık durumlarıdır. Herkesi etkileyebilirler, ancak en çok genç kadınlar arasında yaygındır.

Yeme Bozukluğunun Nedenleri

Uzmanlar, yeme bozukluklarının çeşitli faktörlerden kaynaklanabileceğine inanmaktadır. Bunlardan biri genetiktir. Doğumda ayrılan ve farklı aileler tarafından evlat edinilen ikizleri içeren ikiz ve evlat edinme çalışmaları, yeme bozukluklarının kalıtsal olabileceğine dair bazı kanıtlar sunmaktadır. Bu tür araştırmalar genellikle, ikizlerden birinin yeme bozukluğu geliştirmesi durumunda diğerinin de ortalama olarak %50 oranında bir gelişme olasılığının olduğunu göstermiştir.

Kişilik özellikleri başka bir nedendir. Özellikle nevrotik, mükemmeliyetçi ve dürtüsel hareket eden insanlar genellikle daha yüksek bir yeme bozukluğu geliştirme riskiyle karşı karşıyadır.

Diğer potansiyel nedenler arasında zayıf olmak için algılanan baskılar, zayıflık için kültürel tercihler ve bu tür idealleri teşvik eden medyaya maruz kalma sayılabilir .Aslında, bazı yeme bozuklukları, Batı'nın zayıflık ideallerine maruz kalmayan kültürlerde çok nadir görülmektedir.

Bununla birlikte, kültürel olarak kabul edilen incelik idealleri dünyanın birçok bölgesinde mevcuttur. Yine de, bazı ülkelerde, birkaç kişi sonunda bir yeme bozukluğu geliştirir. Bu nedenle, muhtemelen bir faktörlerin karışımından kaynaklanırlar. Özetle yeme bozukluklarına çeşitli faktörler neden olabilir. Bunlar genetik, beyin biyolojisi, kişilik özellikleri ve kültürel ideallerdir.

1- Anoreksiya Nervoza

Anoreksiya nervoza muhtemelen en çok bilinen yeme bozukluğudur. Genellikle ergenlik veya genç yetişkinlik döneminde gelişir ve erkeklerden daha fazla kadını etkileme eğilimindedir . Anoreksiyası olan kişiler, tehlikeli derecede zayıf olsalar bile kendilerini genellikle fazla kilolu olarak görürler. Kilolarını sürekli olarak izleme, belirli yiyecek türlerini yemekten kaçınma ve kalorilerini ciddi şekilde kısıtlama eğilimindedirler.

Obsesif kompulsif belirtiler de sıklıkla mevcuttur. Örneğin, anoreksiyası olan pek çok insan genellikle yiyeceklerle ilgili sürekli düşüncelerle meşguldür ve bazıları takıntılı bir şekilde yemek tarifleri toplayabilir veya yiyecek biriktirebilir. Bu tür bireyler ayrıca toplum içinde yemek yemekte zorluk çekebilir ve çevrelerini kontrol etmek için güçlü bir istek sergileyerek kendilerini sınırlayabilirler.

2- Bulimia Nervoza

Bulimia nervoza bir başka çok bilinen yeme bozukluğudur. Anoreksiya gibi bulimia da ergenlik ve erken yetişkinlik döneminde gelişme eğilimindedir ve erkeklerde kadınlardan daha az görünmektedir. Bulimiaya sahip kişiler, belirli bir zaman diliminde sıklıkla alışılmadık derecede büyük miktarlarda yiyecek yerler. Her tıkınırcasına yeme atağında genellikle kişi ağrılı bir şekilde doyuncaya kadar devam eder. Tıkınırcasına yeme sırasında kişi genellikle yemeyi bırakamayacağını veya ne kadar yediğini kontrol edemediğini hisseder.

Daha detaylı bilgi için:

Bulimia Nervoza nedir? Belirtileri nelerdir, tedavisi nasıldır?

Abur cuburlar herhangi bir yiyecek türünde olabilir, ancak en yaygın olarak kişinin normalde kaçınacağı yiyeceklerde ortaya çıkar. Bulimia olan kişiler daha sonra tüketilen kalorileri telafi etmek ve bağırsak rahatsızlığını gidermek için kusmaya çalışırlar. Semptomlar, anoreksiya nervozanın tıkınırcasına yeme veya arınma alt tiplerine çok benzer görünebilir. Bununla birlikte, bulimia olan bireyler, zayıf olmak yerine genellikle nispeten normal bir kiloda kalırlar.

3- Tıkınırcasına Yeme Bozukluğu

Tıkınırcasına yeme bozukluğunun, özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde en yaygın yeme bozukluklarından biri olduğuna inanılıyor. Genellikle ergenlik ve erken yetişkinlik döneminde başlar, ancak daha sonra gelişebilir. Bu bozukluğu olan bireyler, bulimia veya anoreksinin tıkınırcasına yeme alt tipine benzer semptomlara sahiptir.

Örneğin, genellikle nispeten kısa zaman dilimlerinde alışılmadık derecede büyük miktarlarda yemek yerler ve aşırı yemek yeme sırasında kontrol eksikliği hissederler. Tıkınırcasına yeme bozukluğu olan kişiler, tıkınırcasına yemelerini telafi etmek için kalorileri kısıtlamaz veya kusma veya aşırı egzersiz gibi temizleme davranışlarını kullanmaz.

Tıkınırcasına yeme bozukluğu sendromu nedir? Belirtileri nelerdir? İşte cevapları...

4- Pika Sendromu

Pika, yiyecek olarak kabul edilmeyen şeyleri yemeyi içeren başka bir yeme bozukluğudur. Pikalı bireyler buz, kir, toprak, tebeşir, sabun, kağıt, saç, kumaş, yün, çakıl, çamaşır deterjanı gibi gıda dışı maddeleri arzularlar. Pika yetişkinlerde olduğu gibi çocuklarda ve ergenlerde de ortaya çıkabilir. Bununla birlikte, bu bozukluk en sık çocuklarda, hamile kadınlarda ve zihinsel engelli bireylerde görülür.

Pika olan bireyler, zehirlenme, enfeksiyon, bağırsak yaralanmaları ve beslenme yetersizlikleri açısından yüksek risk altında olabilir. Yutulan maddelere bağlı olarak pika ölümcül olabilir. Ancak, pika olarak kabul edilebilmesi için, gıda dışı maddelerin tüketilmesi, birinin kültürünün veya dininin normal bir parçası olmamalıdır. Ayrıca, bir kişinin yaşıtları tarafından sosyal olarak kabul edilebilir bir uygulama olarak görülmemelidir.

5- Ruminasyon Bozukluğu

Ruminasyon bozukluğu, yeni yeni tanınan bir başka yeme bozukluğudur. Bir kişinin daha önce çiğnediği ve yuttuğu yiyecekleri tekrar kustuğunu, tekrar çiğnediğini ve ardından tekrar yuttuğu veya tükürdüğü bir durumu tanımlar. Bu ruminasyon tipik olarak bir yemekten sonraki ilk 30 dakika içinde ortaya çıkar. Reflü gibi tıbbi durumların aksine isteğe bağlıdır.

Bu bozukluk bebeklik, çocukluk veya yetişkinlik döneminde gelişebilir. Bebeklerde 3-12 ay arasında gelişme eğilimindedir ve sıklıkla kendi kendine kaybolur. Durumu olan çocuklar ve yetişkinler genellikle bunu çözmek için tedaviye ihtiyaç duyarlar.

Bebeklerde çözülmezse, ruminasyon bozukluğu kilo kaybına ve ölümcül olabilen ciddi yetersiz beslenmeye neden olabilir. Bu bozukluğu olan yetişkinler, özellikle halka açık yerlerde yedikleri yiyecek miktarını kısıtlayabilir. Bu onların kilo vermelerine ve zayıf olmalarına neden olabilir.

6- Kaçınan/Kısıtlayıcı Gıda Alım Bozukluğu

Kaçınan/kısıtlayıcı gıda alımı bozukluğu , eski bir bozukluğun yeni adıdır. Bu terim, daha önce 7 yaşın altındaki çocuklar için ayrılmış bir tanı olan "bebeklik ve erken çocuklukta beslenme bozukluğu" olarak bilinen şeyin yerini alıyor.

Bu genellikle bebeklik veya erken çocukluk döneminde gelişmesine rağmen yetişkinlikte de devam edebilir. Dahası, erkekler ve kadınlar arasında eşit derecede yaygındır. Bu bozukluğu olan kişiler ya yemeye karşı ilgisizlik ya da belirli kokular, tatlar, renkler, dokular ya da sıcaklıklardan hoşlanmadıkları için yeme bozukluğu yaşarlar.

Diğer Yeme Bozuklukları

Yukarıdaki altı yeme bozukluğuna ek olarak, daha az bilinen veya daha az yaygın olan yeme bozuklukları da mevcuttur. Bunlar genellikle üç kategoriden birine girer.

Temizleme Bozukluğu

Temizleme bozukluğu olan kişiler, kilolarını veya şekillerini kontrol etmek için genellikle kusma, müshil, idrar söktürücü veya aşırı egzersiz gibi temizleme davranışlarını kullanırlar. Ancak, aşırıya kaçmazlar.

Gece Yeme Sendromu

Bu sendroma sahip kişiler sıklıkla uykudan uyandıktan sonra aşırı yemek yerler.