Sevdiğiniz birini, bir yakınınızı kaybettikten sonra yas süreci ne kadar sürer? Yas süreci nasıl atlatılır?
HABERCİNİZ, Yakın bir arkadaşın veya aile üyesinin kaybıyla başa çıkmak, çoğu insanın karşılaştığı en büyük zor zorluklardan biri olabilir. Eşini, kardeşini, çocuğunu veya ebeveyni kaybeden insanların kederi çok yoğun olabilir. Kayıp hayatın doğal bir parçası olarak bilinir, ancak yine de uzun süreli üzüntü veya depresyon dönemlerine yol açan şok ve yas sürecinin üstesinden gelmek zor olabilir. Zaman geçtikçe üzüntünün yoğunluğu azalır, ancak yas tutmak, bu duyguların üstesinden gelmek ve sevdiğiniz kişiyle geçirdiğiniz zamanı anmaya devam etmek için önemli bir süreçtir.
KAYIPTAN SONRA NORMAL YAS SÜRESİ NE KADAR OLMALI?
Herkes ölüme farklı tepki verir ve yas için kişisel başa çıkma mekanizmalarını kullanır. Araştırmalar gösteriyor ki çoğu insan sosyal desteğe ve sağlıklı alışkanlıklara sahipse, zaman geçtikçe kaybın verdiği kederden kendi kendine kurtulabiliyor. Bir kayıpla yüzleşmek aylar veya bir yıl sürebilir. Birinin yas tutması ile ilgili belirlenmiş “normal” bir zaman dilimi yoktur. Araştırmalar , çoğu insanın aşamalı adımlar olarak yas sürecinden geçmediğini gösterdiğinden, keder aşamalarından geçmeyi de beklemeyin. Ölen kişiyle ilişkiniz çok yakınsa, bu aynı zamanda yas sürecine başka bir boyut katacaktır. İlişkiye dönüp bakabilmeniz ve kayba uyum sağlamanız biraz zaman alabilir ve düşünebilir.
Çoğumuzun kayıplara dayanabileceğini ve sonra kendi hayatlarımıza devam edebileceğimizi düşünmesek de insanlar yaratılışından kaynaklı her şeye adapte olur. Ancak bazı insanlar yasla daha uzun süre mücadele edebilir ve günlük aktivitelerini yapamayacaklarını hissedebilirler. Şiddetli yası veya karmaşık yası olan kişiler, bir psikoloğun ya da yas konusunda uzmanlaşmış başka bir lisanslı ruh sağlığı uzmanının yardımından yararlanabilirler. Yas tutan bireyler, kayıpla başa çıkmalarına ve bunlarla yüzleşmelerine yardımcı olmak için aşağıdaki stratejilerden bazılarını kullanmayı yararlı bulabilir. İşte yasla baş etmek için etkinliği kanıtlanmış bazı yöntemler...
HAYATA DEVAM ETMEYE ODAKLANIN
Yaşadığınız kayıp ve ölüm hakkında arkadaşlarınız veya meslektaşlarınızla konuşun . Kaçınma, izolasyona yol açabilir ve sosyal hayatınızı etkiler. Duygularınızı kabul edin . Üzüntü, öfke ve hatta yorgunluk gibi çok çeşitli duygular yaşayabilirsiniz. Tüm bu duygular normaldir ve ne zaman bu şekilde hissettiğinizi anlamak önemlidir. Bu duygular tarafından sıkıştırılmış veya bunalmış hissediyorsanız, duygularınızla başa çıkmanıza ve tekrar yola çıkmanın yollarını bulmanıza yardımcı olabilecek lisanslı bir psikolog veya başka bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmanız yararlı olabilir.
KENDİNİZE VE AİLENİZE İYİ BAKIN
Sağlıklı yiyecekler yemek, egzersiz yapmak ve bol bol uyumak fiziksel ve duygusal sağlığınıza yardımcı olabilir. Yas süreci kişinin vücuduna zarar verebilir. Sevdiklerinizle birlikte olun ve sağlığınızı korumak için gerekli adımları attığınızdan emin olun.
AYNI HİSLERİ YAŞAYANLARLA BİRLİK İÇİNDE OLUN
Yas tutan kişilere ulaşın ve kayıpla baş etmeye çalışan diğerler kişilere yardım edin . Ölen kişinin sizin haricinizdeki diğer sevdikleriyle vakit geçirmek herkesin başa çıkmasına yardımcı olabilir. İster hikayelerinizi paylaşın, ister sevdiklerinizin en sevdiği müzikleri dinleyin, bu küçük çabalar bazıları için büyük bir fark yaratabilir. Başkalarına yardım etmenin, kendinizi daha iyi hissetmenizi sağlama avantajı da vardır. Sevdiklerinizin hayatlarını anın ve kutlayın. Kaybedilen bir sevilenin yıldönümleri, arkadaşlar ve aile için zor bir zaman olabilir, ancak aynı zamanda onları anma ve onurlandırma zamanı da olabilir. Ölen kişinin en sevdiği hayır kurumuna bağış toplamaya, bir bebeğe aile adını aktarmaya veya anısına bir bahçe dikmeye karar vermiş olabilirsiniz. Seçtiğiniz şey size kalmış, yeter ki o eşsiz ilişkiyi size doğru gelen bir şekilde onurlandırın.
YASLA BAŞ EDEMİYORSANIZ BİR UZMANLA GÖRÜŞÜN
Psikologlar, insanların sevilen birinin ölümüyle ilişkilendirilebilecek korku, suçluluk veya kaygıyla daha iyi başa çıkmalarına yardımcı olmak için eğitilmiştir. Kederinizle başa çıkmak veya bir kaybı yönetmek için yardıma ihtiyacınız varsa, bir psikolog veya lisanslı başka bir ruh sağlığı uzmanına danışın. Psikologlar, insanların dirençlerini geliştirmelerine ve üzüntülerinden kurtulmak için stratejiler geliştirmelerine yardımcı olabilir. Pratisyen psikologlar, insanların yaşamlarını iyileştirmelerine yardımcı olmak için çeşitli kanıta dayalı tedaviler (çoğunlukla psikoterapi) kullanır. Doktora derecesine sahip psikologlar, herhangi bir sağlık profesyonelinin en yüksek eğitimlerinden birini alırlar.
