Susuzluğa karşı vücudumuz nasıl tepki verir?

Susuzluğa karşı vücudumuz nasıl tepki verir?

Dünyadaki yaşam için hayati unsurlardan olan sudan mahrum kalırsak ne olur? BBC'den Abigail Beall konuyu bizim için araştırmış. İşte su olmazsa ne olur o

Çoğu gelişmiş ülkede temiz suya erişim musluğu açmak kadar kolaydır buradaki insanlar dişlerini fırçalarken, duş alırken, sifonu çekerken vs.. her gün litrelerce suyu hiç düşünmeden kanalizasyona döküyorlar. Ancak dünyada yaklaşık 1,1 milyar insan güvenli içme suyuna erişemiyor ve toplam 2,7 milyar insan yılın en az bir ayında suya erişimde zorluk yaşıyor.

Su, Dünya'daki yaşamın temel bileşenlerinden biridir ve vücudumuz esas olarak ondan oluşur. Eğer susuz kalırsak çok hızlı bir şekilde kötü hale gelir.

Büyük ölçüde yaşı bağlı olarak değişsede ortalama olarak insan vücudunun yaklaşık % 60-70'ini su oluşturur. Vücudumuz idrar, ter, dışkı ve nefesimiz yoluyla bu su kaybeder, bu yüzden bunu sürekli olarak içerek ve yiyerek dengelemeliyiz (tükettiğimiz suyun yaklaşık üçte biri yemeğimizden gelir). Bunu yapmazsak vücudumuz susuz kalabilir.

Dehidrasyonun ilk aşaması, vücut ağırlığının% 2'si kaybedildiğinde başlayan susuzluktur. Sıvıları ve elektrolit dengesini araştıran profesör Dileep Lobo, "Susuzluk başladığında, vücudunuz kalan tüm neme yapışır", bunun neticesinde "böbrekleriniz mesanenize daha az su gönderir böylece idrarınızı koyulaştırır, daha az terledikçe vücut ısınız yükselir, kanınız koyulaşır ve halsizleşisiniz ayrıca oksijen seviyelerini korumak için kalp atış hızınızda artar." diyor.

Dehidratasyonun meydana gelme hızı ne yaptığımıza bağlı olarak değişir. 50 C'de aşırı egzersizle birlikte gelişen dehidrasyon hızla ölümcül hale bile gelebilir. "İnsanların ısı toleransı için bir üst sınırı" olduğunu ifade eden Profesör Lobo, bu sınırların aşılması halinde "ısı stresine ve hatta ölüme maruz kalırız" diyor. Çok ilginçtir ki "ısıya bağlı ölüm oranları aşırı soğuk havalarda aşırı sıcak havalara göre daha azdır"

Hafif susuzluk bile bizde yorgunluğa ve fiziksel olarak daha az performans göstermemize neden olabilir.

Sıcak bir ortamda egzersiz yaparken, insan vücudu ter nedeniyle her saat 1.5-3 litre, nefes alıp verme neticesinde de (havadaki neme bağlı olmakla birlikte) 200-1.500ml su kaybedebilir.

Bunun insan vücudu üzerinde yaratmaya başlayabileceği etki ise oldukça zorlayıcı olmakta. Hafif susuzlukta bile yorgunluk yapan bu durum daha da şiddetlendikçe terleme yoluyla soğuma kabiliyetimiz de azalır ve bu da aşırı ısınmaya kapı aralar.

Vücudumuzdan içeri girenden daha fazla su çıktıkça, kanımız kalınlaşmaya ve daha konsantre hale gelmeye başlar, bu da kardiyovasküler sistemimizin kan basıncımızı yüksek tutmak için daha fazla çalışması gerektiği anlamına gelir.

Böbreklerimiz daha az idrara çıkma yoluyla daha fazla su tutarak telafi etmeye çalışırlar, su da hücrelerimizden kan dolaşımımıza akar ve boyutlarının küçülmesine neden olur. Vücut ağırlığımızın % 4'ünü kaybettiğimizde ise tansiyon düşebilir ve bayılma meydana gelebilir.

Vücut ağırlığının %7'sinin kaybedildiği üçüncü aşamada organlar hasar görmeye başlar. Kelimenin tam anlamıyla bir bardak su için can attığımız bu durumu Profesör Lobo, "Vücudunuz kan basıncını korumakta güçlük çekiyor", bunun neticesinde vucudunuz hayatta kalmak için böbrekleriniz ve bağırsaklarınız gibi hayati olmayan organlara kan akışını yavaşlatarak bu organlarda kalıcı hasarlara neden olmakta, Böbrekleriniz kanınızı filtreleyemediği için hücresel atık hızla birikmekte" şeklinde açıklıyor.

PEKİ SU OLMAYAN ORTAMDA SU İHTİYACINI İDRARLAR KARŞILAMAMIZ GÜVENLİ Mİ?

Burada size bir tur rehberi olan Powell'ın hikayesini paylaşacağız. Zambezi'deki 137 km'lik yürüyüşü sırasında susuzluğa maruz kalan Powell son çareyi acil yardım çağrısında buldu. Bu esnada serin kalmak için kuru toprağa bir çukur kazdı ve kendi idrarını içmeye başladı.

Sağlıklı bir yetişkinde, idrarın% 95'i sudur ve geri kalanı, tuzlar ve amonyak dahil olmak üzere böbrekler tarafından atılan atık ürünlerdir.

Profesör Lobo bu durumu, "Rehidratasyon için kısa vadede idrar içmek güvenli olsa da, orta vadede idrar miktarı yeterli hidrasyonu sürdürmek için yeterli olmayacaktır." diye ifade etmekte.

Çeviri: Haberciniz, Kaynak: BBC

HABERE YORUM KAT